fa ارزیابی و مقایسه تعدادی از روش‌های تحلیل کمی ریسک در برآورد سیلاب طراحی سرریز سدها (مطالعه موردی : سد پیشین) عمومی Ggeneral پژوهشي Research سرریزشدن سیلاب از تاج سد یکی از عوامل اصلی شکست انواع سدها به‌شمار می‌آید. به‌منظور اجتناب‌ از سرریز آب از روی بدنه ‌سد، سد با یک یا چند سرریز مجهز می‌شود تا آب نگه‌داشته شده در مخزن را خارج نماید. تعداد و اندازه این سرریز‌ها براساس مقدار سیلاب طراحی تعیین می‌شوند. تعیین سیلاب طراحی سرریز سد را می‌توان به‌عنوان یک مسأله ریسک چندمنظوره فرموله ‌کرد و چنین مسأله‌ای را می‌توان با استفاده از روش‌های تحلیل کمی ریسک حل نمود. در اینجا چهار روش طراحی اقتصادی مبتنی بر تحلیل ریسک شامل انجمن ‌تحقیقات ‌ملی ‌آمریکا، مهندسین عمران آمریکا، منحنی‌واحد و تقسیم‌بندی ریسک چندمنظوره مورد بررسی قرارگرفت، و به‌منظور مقایسه این روش ها تحلیل ریسک برای تعیین مجدد سیلاب طراحی سرریز سد پیشین احداث شده روی رودخانه سرباز انجام ‌شد. برای حل روابط تعیین خسارت مورد انتظار در دو روش مهندسین عمران و تقسیم‌بندی ریسک که به صورت تحلیلی قابل حل نیستند، از روش انتگرال گیری عددی رامبرگ، و برای انجام محاسبات مربوط به انتگرال گیری عددی و ترسیم نمودارها از نرم افزار Excel استفاده شد. هم‌چنین تجزیه و تحلیل سیلاب ها جهت انتخاب توزیع مناسب با استفاده از نرم افزار Smada انجام گردید. نتایج نشان داد که سیلاب طراحی برآورد شده توسط سه روش مهندسین عمران، انجمن ‌تحقیقات ‌ملی آمریکا‌ و منحنی ‌واحد تقریباً مساوی، و مقدار آن کمتر از سیلاب ده‌هزارساله می‌باشد. در صورتی که سیلاب طراحی توسط روش تقسیم‌بندی ریسک چندمنظوره بزرگ‌تر از سیلاب ده‌هزار ساله برآورد ‌گردید. Overtopping is one of the main factors responsible for dam failure. To avoid overtopping, dam is equipped with one or some spillways to release the water impounded in the reservoir. The number and size of these spillways are determined on the basis of design flood. Determination of design flood of dam spillway can be formulated as a multiobjective risk problem. This problem can be solved by Quantitative Risk Analysis Methods. Here, four economical design methods which are based on risk analysis including, United States National Research Council (NRC), US Civil Engineering, Unit Curve and Partitioned Multiobjective Risk (PMR) were studied. In order to compare these methods, Risk Analysis was performed for re-determining design flood of Pishin Dam Spillway. This Dam has been constructed on the Sarbaz River. Owing to the fact that the integrals of the expected damage relations in the two methods, i.e., Civil Engineering, and Partitioned Multiobjective Risk are analytically unsolvable, Romberg numerical integration technique and Excel software were utilized for the related calculations and drawing graphs. Also, in order to select suitable distribution, the flood analysis was done using Smada software. The findings of the study indicated that design flood determined by the three methods, i.e., Civil Engineering, National Research Council and Unit Curve was almost the same, and that the amount of flood was less than the 10,000-year-old flood while design flood determined by Partitioned Multiobjective Risk Method, was larger than the 10,000- year-old flood. تحلیل کمی ریسک، سرریز سد، سیلاب طراحی، سد پیشین Quantitative risk analysis, Spillway, Design flood, Pishin Dam. 463 474 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-561-1&slc_lang=fa&sid=1 H Faghih همایون فقیه hfaghih54@gmail.com Yes M Kholghi مجید خلقی No S Kochekzadeh صلاح کوچک زاده No