fa بررسی آزمایشگاهی اثر موقعیت تک آبشکن بر عمق آبشستگی اطراف آن در خم180 درجه عمومی Ggeneral پژوهشي Research در این مطالعه به منظور بررسی اثر موقعیت نصب آبشکن در قوس بر فرآیند آبشستگی، آزمایش‌هایی در یک فلوم آزمایشگاهی با قوس 180 درجه با 7/4 = Rc/B (R = شعاع مرکزی قوس، B= عرض فلوم) از جنس پلاکسی گلاس انجام پذیرفت. در این تحقیق با قرار دادن یک آبشکن در فلوم آزمایشگاهی با موقعیت‌های 30، 60، 90، 120، 150 و 160 درجه با دبی‌های 20، 24 و 28 لیتر بر ثانیه و عمق ثابت جریان 13 سانتی‌متر پدیده آبشستگی حول آبشکن در حالت آب زلال مورد بررسی قرار گرفت. برای مصالح کف فلوم از ماسه با دانه بندی یک‌نواخت با mm 2=50D و ضریب یک‌نواختی 7/1 استفاده شد. نتایج این تحقیق نشان داد که حداکثر عمق آبشستگی هنگام نصب آبشکن در نیمه اول قوس (از صفر تا 90 درجه) کمتر از نیمه دوم قوس (90 تا 180 درجه) است. هم‌چنین ابعاد چاله آبشستگی نیز همانند عمق حداکثر آبشستگی با جابجایی آبشکن از نیمه اول به نیمه دوم قوس افزایش می‌یابد. In order to study the effect of spur dike position in the bend on the process of scoring, some tests were done in a laboratory flume of Plax glass material with 180 deg bend and R/B=4/7. In this research, by setting an spur dike in the laboratory flume with positions of 30,60,90,120,150and 160 degrees, discharge rates of 20 ,24 and 28 Lit/s , and fixed depth of 13 cm, the process of scoring around spur dike in pure water was investigated. For flume bed, gravels of uniformly granulated sizes were used. The results showed that the maximum scoring in the length of river bend is obtained with increasing the rate and angle of position up to the angle of 60 deg, and then from position of 60 deg the rate of scoring decreases up to the position of 120 deg, and finally the increase in the position up to 160 deg results in the maximum scoring. قوس 180درجه، عمق آبشستگی، آبشکن، موقعیت قرارگیری آبشکن Bend of 180 deg, Depth of scoring, Spur dike, Spur dike position. 43 50 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-565-3&slc_lang=fa&sid=1 A Masjedi علیرضا مسجدی drmasjedi.2007@yahoo.com Yes A Moradi امین مرادی No