fa تخمین ظرفیت زراعی و نقطه پژمردگی دایم از روی برخی خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک عمومی Ggeneral پژوهشي Research <p>اطلاع از وضعیت حدود رطوبتی ظرفیت زراعی و نقطه پژمردگی دایم،‍ در برنامه‌ریزی‌های آبیاری و مدیریت زراعی بسیار مهم است. تعیین دقیق این حدود با استفاده از دستگاه صفحه فشاری صورت می‌گیرد، لیکن این کار معمولاً وقت‌گیر بوده، و در عین حال امکانات مورد نیاز آن در همه آزمایشگاه‌ها یافت نمی‌شود. بنابراین، با تخمین این حدود از روی برخی ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی خاک، می‌توان اطلاعات مفیدی از توانایی نگهداری رطوبت خاک به دست آورد. در این مطالعه 23 نمونه خاک از نقاط مختلف استان‌های اصفهان و چهارمحال و بختیاری تهیه گردید. در انتخاب نمونه‌ها سعی شد دامنه وسیعی از انواع خاک‌های موجود برداشت گردد. پس از انتقال خاک‌ها به آزمایشگاه، درصد اندازه ذرات، درصد مواد آلی، ظرفیت تبادل کاتیونی، FC و PWP خاک‌ها با روش‌های مناسب اندازه‌گیری شد، و به کمک روش‌های رگرسیون یک متغیره و چندمتغیره (همراه با گزینش متغیر به صورت مرحله به مرحله)، رابطه FC و PWP با سایر خصوصیات خاک بررسی گردید.</p><p> نتایج نشان داد که FC با درصد شن، درصد ماده آلی و ظرفیت تبادل کاتیونی خاک رابطه قوی دارد. به طوری که این سه ویژگی در مدل چندمتغیره وارد می‌شوند (**97/0=r) و سایر متغیرها وارد نمی‌گردند. هم‌چنین، PWP نیز با درصد سیلت، ماده آلی و ظرفیت تبادل کاتیونی رابطه معنی‌دار داشته، این سه متغیر وارد مدل می‌شوند (**95/0=r). آب قابل استفاده (AWC)، اگر چه با درصد شن، سیلت و رس رابطه معنی‌دار دارد، لیکن هنگام استفاده از مدل چند متغیره تنها شن وارد می‌شود (**82/0=r). به طور کلی، نتایج حاصله گویای آن است که برای تخمین FC و PWP این خاک‌ها می‌توان از سایر ویژگی‌های خاک استفاده نمود. </p> <p>Field capacity (FC) and permanent wilting point (PWP) are important factors affecting irrigation scheduling and field management. FC and PWP can be estimated from some of the soil physical and chemical properties. Pressure Plate apparatus is usually used for determination of FC and PWP, but this is a time-consuming and laborious procedure besides, the apparatus may not be available in many laboratories. Samples were taken from 23 locations in Isfahan and Chaharmahal Va Bakhtiary provinces in central Iran. Soil texture, organic matter and cation exchange capacity were determined. Soil moisture at FC and PWP of the soils were measured with a pressure plate. Simple and multiple regression analyses were used to study the relationships between FC and PWP with sand, silt, clay, soil organic matter and cation exchange capacity.</p><p> Results indicated that FC significantly correlated with sand, organic matter and cation exchange capacity in a stepwise model (r=0.97**). The PWP of soil also correlated significantly with silt, organic matter, and cation exchange capacity in a stepwise model (r=0.95**). Available water capacity (FC-PWP) correlated with sand in a stepwise model (r=0.82**). On the whole, results showed that FC and PWP can be estimated from some soil physical and chemical properties. </p> ظرفیت زراعی ، نقطه پژمردگی دایم ، آب قابل استفاده ، روش‌های رگرسیونی Field capacity, Permanent wilting point, Available water, Regression methods. 1 9 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-120&slc_lang=fa&sid=1 F. Noorbakhsh فرشید نوربخش Yes M. Afyuni مجید افیونی No