fa تأثیر پتاسیم و کلسیم در محلول غذایی بر حساسیت گل بریده رز به بیماری کپک خاکستری عمومی Ggeneral پژوهشي Research کپک خاکستری، ناشی از قارچ Botrytis cinerea ، یکی از بیماری‌های مهم گل بریده رز در گلخانه های ایران است. به منظور بررسی تأثیر غلظت‌های مختلف پتاسیم و کلسیم در محلول غذایی بر حساسیت گل بریده رز به این بیماری، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با دو عامل غلظت پتاسیم و کلسیم در محلول غذایی در چهار تکرار در گلخانه آب‏کشت مرکز تحقیقات کشاورزی صفی آباد از سال 1386 به مدت یک سال انجام شد. سطوح پتاسیم شامل 0/1، 0/5 و 0/10 میلی‏مولار و سطوح کلسیم شامل 6/1 و 8/4 میلی‏مولار بود. در طول دو دوره گل‌دهی متوالی مایه زنی گل‌های رز برداشت شده با سوسپانسیون 104 اسپور در میلی لیتر جدایه B. cinerea انجام شد و پس از آن اندازه‏گیری حساسیت گل‌ها به کپک خاکستری صورت گرفت. نتایج نشان داد کاربرد پتاسیم در محلول غذایی به مقدار 0/10 میلی مولار منجر به افزایش معنی دار (01/0 P <) شدت بیماری کپک خاکستری گل رز (4/30 درصد/ روز) در مقایسه با سطوح 0/1 میلی مولار (8/24 درصد/ روز) و 0/5 میلی مولار (2/26 درصد/ روز) آن شد که این مسأله به دلیل کاهش غلظت کلسیم گلبرگ‌ها بود. هم‌بستگی مثبتی بین نسبت پتاسیم به مجموع کاتیون‌های موجود در محلول غذایی و میزان بیماری (*94/0r =) دیده شد. هم‌چنین با افزایش میزان کلسیم در محلول غذایی از 6/1 به 8/4 میلی مولار، شدت بیماری از 6/29 به 6/24 درصد/ روز کاهش یافت (01/0 P <). بنابراین کاربرد متعادل پتاسیم و کلسیم در محلول‌های غذایی (به ترتیب 0/5 و 8/4 میلی مولار) برای تولید گل رز در شرایط آب‏کشت برای جلوگیری از اثرات ناهمسازی بین آنها و کاهش خسارت بیماری کپک خاکستری گل رز توصیه می‌شود. Gray mold, caused by Botrytis cinerea, is a serious disease of cut rose flowers (Rosa hybrida L.) in Iran. In order to elucidate the effects of different potassium and calcium levels in nutrient solution on susceptibility of cut rose flowers to gray mold, this experiment was carried out as factorial design in a randomized complete block with four replications at Safi Abad Agricultural Research center in 2008 for one year. In this experiment, rose plants were grown and subjected to three levels of potassium (1.0, 5.0 and 10.0 mM) in combination with two levels of calcium (1.6 and 4.8 mM) under hydroponic condition. Rose flowers from two consecutive harvesting periods were sprayed with the conidial suspension (104 spore/ml) of B. cinerea isolate. At the end of experiment the disease severity was recorded and analyzed. The results indicated that application of 10.0 mM K in the nutrient solution led to increasing rose disease severity to gray mold (30.4 % day-1) compared to 1.0 mM (24.8 % day-1) and 5.0 mM (26.2 % day-1) of K levels (P< 0.01). The increased susceptibility was associated with a decreased concentration of Ca in the rose petals. Correlation analysis revealed that susceptibility of rose flowers to gray mold significantly increased with K to sum cations ratio in the nutrient solution (r = 0.94*). The increase of Ca supply from 1.6 to 4.8 mM resulted in decline of disease severity from 29.6 to 24.6 % day-1 (P< 0.01). Therefore, balanced application of potassium and calcium (5.0 and 4.8 mM, respectively) is recommendable for preventing antagonistic effects between them and reducing of rose gray mold intensity under hydroponic conditions. کپک خاکستری، Botrytis cinerea، گل رز (Rosa hybrida L.)، پتاسیم، کلسیم، اثرات ناهمسازی Botrytis cinerea, Rose flower (Rosa hybrida L.), Potassium, Calcium, Antagonistic effects. 117 127 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-746-1&slc_lang=fa&sid=1 SH. Kiani شهرام کیانی shkiani2002@yahoo.com Yes GH. Zadeh Dabagh غفور زاده دباغ No M.J Malakouti محمدجعفر ملکوتی No A. Alizadeh عزیزاله علیزاده No