fa رابطه بین کربوهیدرات‌های محلول و پرولین با تنظیم اسمزی و نقش تنظیم اسمزی در عملکرد گندم تحت شرایط تنش خشکی عمومی Ggeneral پژوهشي Research تنظیم اسمزی به عنوان یک مکانیسم مهم تحمل به تنش خشکی در گیاهان عمل می‌کند. تجمع اسمولیت‌ها به حفظ تورژسانس سلولی و فرایندهای وابسته به آن کمک می‌کند و رشد، عملکرد و زنده مانی گیاهان در خاک‌های شور یا خشک را تحت تأثیر قرار می‌دهد. با این حال اساس فیزیولوژیکی تنظیم اسمزی و نقش آن در عملکرد گندم کمتر بررسی می‌شود. در این تحقیق اثر تنظیم اسمزی و اجزای آن بر عملکرد تک بوته‌های گندم نان در یک آزمایش گلدانی تحت تنش خشکی مورد بررسی قرار گرفت. ده لاین گندم نان در گلدان‌هایی تحت سطوح مختلف آبیاری در قالب طرح اسپلیت پلات رشد یافتند. در طی مرحله پر شدن دانه، محتوای قند برگ، محتوای پرولین و تنظیم اسمزی با نمونه‌گیری از برگ پرچم تحت شرایط نرمال و تنش اندازه‌گیری شد. از ساقه اصلی گیاه برای اندازه‌گیری محتوای قند استفاده شد. اگر چه لاین‌ها از نظر تنظیم اسمزی با یکدیگر تفاوت داشتند، اما رابطه‌ای بین عملکرد با تنظیم اسمزی دیده نشد. عدم وجود رابطه بین تنظیم اسمزی و محتوای پرولین و قندها نشان می‌دهد که این ترکیبات احتمالاً سهم کمی در تنظیم اسمزی گندم داشته و مطالعات تکمیلی در این رابطه باید صورت گیرد. Osmotic adjustment is generally regarded as an important adaptation of wheat to drought. Because it helps to maintain turgor and cell volume, osmotic adjustment is often thought to promote growth, yield, or survival, of plants in dry soils. However, a physiological rationale for such views is lacking. This study was conducted to determine the effect of osmotic adjustment and some of its components on the wheat yield. Ten bread wheat cultivars were grown in pots under different watering levels using a split plot design. During grain filling stage, RWC, leaf sugar content, proline content and osmotic regulation were estimated by sampling flag leaf under normal and stress conditions. Main stem was used for measuring sugar content of different parts of stem. Although there were some differences in osmotic regulation in wheat lines, there were no relationships between yield and osmotic regulation. It was shown that these components probably have a little share in wheat osmotic regulation. تنظیم اسمزی، تنش خشکی، گندم، میزان قند، محتوای پرولین Osmotic adjustment, Drought stress, Wheat, Sugar content, Proline content 65 73 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1010-1&slc_lang=fa&sid=1 Sh. Javanmardi شورانگیز جوانمردی javanmardi.sara@gmail.com Yes R. Fotovat رضا فتوت No J. Saba جلال صبا No