fa تأثیر توأم صفحات مستغرق و طوق در کاهش عمق آبشستگی پایه‌های استوانه‌ای شکل پل‌ها عمومی Ggeneral پژوهشي Research صفحات مستغرق سازه‌های هدایت جریان با نسبت طول به ارتفاع کمی هستند که به صورت عمودی با زاویه‌ای نسبت به جهت جریان در بستر رودخانه نصب می‌شوند. این صفحات با ایجاد چرخش ثانویه در جریان باعث اصلاح الگوی جریان نزدیک بستر و توزیع مجدد جریان و انتقال رسوب در عرض کانال می‌شوند. طوق صفحه‌ای تخت با ضخامت کم است که در تراز بستر یا نزدیک آن روی پایه به صورت عمود بر آن نصب می‌شود و با ممانعت از برخورد جریان رو‌ به ‌پایین در جلوی پایه به ذرات بستر، باعث کاهش آبشستگی می‌شود. در این تحقیق به منظور کاهش آبشستگی پایه پل، از صفحات مستغرق و کاربرد توأم صفحات مستغرق و طوق استفاده گردید. بدین منظور پایه استوانه‌ای به قطر 6 سانتی‌متر در کانالی به طول 8 متر و عرض 80 سانتی‌متر در شرایط آب زلال با 9/0 u* / u*c =، مدل‌سازی شد. آزمایشات با طوقی به قطر سه برابر قطر پایه همتراز بستر و صفحاتی با طول یک و نیم برابر قطر پایه و ارتفاع روی بستر صفر انجام شد. بیشترین میزان کاهش در عمق حفره آبشستگی با کاربرد توأم طوق و چهار عدد صفحه به مقدار 61 درصد حاصل شد Submerged vanes are low aspect ratio flow-training structures mounted vertically on the river bed at an angle to the prevailing flow. The aim of application of vane is to generate a secondary circulation in the main flow, designed to modify the near-bed flow pattern and thus redistribute flow and sediment transport within the channel cross section. Collar is a flat sheet with low thickness fixed vertically on the pier at stream bed level or near it. Installation of a collar leads to protect the river bed against the direct impact of downflow produced at the upstream face of the pier and therefore reduces the scour depth. This research is a laboratory study that examines the effectiveness of submerged vanes and combination of submerged vanes and collar as a pier scour protection device. Experiments were conducted in an 8 m long and 0.8 m wide flume and a cylindrical pier used was 6 cm in diameter. Clear-water scour tests with u*/u*c = 0.9 were performed with a collar 3 times wider than the pier diameter at the stream bed level and submerged vanes 1.5 times longer than the pier diameter at the stream bed level (H=0). Different arrays of vanes with different angles to main flow direction were employed. The highest reduction in the depth of scour hole with four vanes and a collar showed 61% reduction in scour depth. آبشستگی، انتقال رسوب، پایه پل، تنش برشی، صفحات مستغرق، طوق Bridge pier, Collar, Scouring, Sediment transport, Shear stress, Submerged vanes. 23 33 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1910-1&slc_lang=fa&sid=1 P. Shojaei پریا شجاعی paryshoja@yahoo.com Yes D. Farsadizadeh داود فرسادی زاده No A. Hoseinzadeh Dalir علی حسین زاده دلیر No