fa بررسی اثر قارچ کش و قارچ آنتا گونیست علیه <i> Phizoctonia Solani </i> Kuhn عامل بیماری سوختگی غلاف برنج عمومی Ggeneral پژوهشي Research تأثیر جدایه‌هایی از قارچ‌های آنتاگونیست (<em>Trichoderma harzianum</em> (T1 , T2 ,‏ <em> T. viride </em>(T₃ ,T₄)<em>،</em>  <em>Gliocladium virens</em> (G₁)1 و نیز اثر چند قارچ‌کش (بنومیل، کاربندازیم، کاربوکسین تیرام، ادیفنفوس و زینب) بر عامل بیماری سوختگی غلاف برنج در اثر <em>Rhizoctonia solani،</em>  در شرایط آزمایشگاه و گلخانه بررسی گردید. بررسی گلخانه‌ای در چارچوب طرح کاملاً تصادفی در 12 تیمار، در گلدان‌های حاوی خاک آلوده به <em>R. solani </em>در برنج رقم خرز انجام شد. نتایج نشان داد که تأثیر جدایه‌های مورد استفاده بر عامل بیماری سوختگی غلاف برنج، در مقایسه با شاهد آلوده، در T₁، T₂، T₃، T₄ و G₁ به ترتیب 5/19، 5/21، 5/27، 8/19 و 5/18 درصد بوده است، و تیمارها ترتیبی به صورت T₂ >T₃>T₁>T₄>G₁ داشتند. در شرایط گلخانه‌ای، سموم بنومیل، کاربندازیم، کاربوکسین تیرام، ادیفنفوس و زینب به ترتیب 5/32 ، 5/21 ، 8/12 ، 5/9 و صفر درصد در کاهش بیماری مؤثر بودند، و به طور کلی در غلظت‌های مورد استفاده تأثیر زیادی در کاهش بیماری نداشتند. نتایج محاسبات آماری نشان داد که از نظر کاهش میزان درصد بیماری، بین جدایه‌های T₁ ، T₃، T₄، G₁ و قارچ‌کش کاربندازیم تفاوت معنی‌داری وجود ندارد. Antagonistic fungi <em>Trichoderma harzianum</em> (T₁, from bean fields in Ahwaz, T₂, from rice fields in Rasht), <em>T. viride</em> (T₃ from bean fields in Shahriar, T₄ from the collection in Plant Pest and Disease Institute, Tehran), <em>Gliocladium virens</em> (from bean fields in Kamal Abad, Karaj) and some fungicides (Benomyl, Carbendazim, Carboxin-Thiram, edifenphos and Zineb) were used to control sheath blight of rice incited by <em>Rhizoctonia solani</em> in vitro and under greenhouse conditions. The experiment was carried out in a completely randomized design with 12 treatments and four replications on Khazar rice cultivar in a soil infected by <em>R. solani</em> under greenhouse conditions. The results showed that the antagonistic fungi reduce sheath blight by 19.8 (T₁), 21.5 (T₂), 27.5 (T₃), 19.6 (T₄) and 18.5 (G₁) percent. The antagonistic fungi in order of efficacy were T₂>T₃>T₁>T₄>G₁. Benomyl, Carbendazim, Carboxin-thiram, Edifenphos and Zineb reduced disease by 32.5, 21.5, 12.8, 9.5 and 0 percent, respectively. Statistical analysis of data indicated that there existed no significant differences between T₁, T₃, T₄, and G₁ and Carbendazim fungicide to control disease however, the isolate T₂ was as effective as Benomyl but Zineb had no effect on sheath blight. سوختگی غلاف برنج، آنتاگونیست، قارچ‌ کش، Trichoderma ، کنترل بیولوژیک Rice, Sheath blight, Antagonist, Fungicide, Trichoderma , Biological control 151 158 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-238&slc_lang=fa&sid=1 M. Niknejad Kazempour مصطفی نیک‌ نژاد کاظم ‌پور Yes H. Pedramfar حسن پدرام ‌فر No S. A. Elahinia سیدعلی الهی‌ نیا No