fa مدیریت حوزه آبخیز از طریق بهینه‌سازی کاربری اراضی با استفاده از رویکردهای بهینه‌سازی ریاضی و مکانی عمومی Ggeneral پژوهشي Research <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">امروزه دخالت‌های انسان در منابع طبیعی سبب از بین رفتن این منابع و منجر به وقوع سیلاب‌های مخرب، فرسایش خاک و آسیب‌های گوناگون زیست محیطی، اقتصادی و اجتماعی شده است. همچنین رشد روزافزون جمعیت و تغییر اقلیم باعث تشدید این تخریب‌ها شده و در نتیجه انجام مدیریت و برنامه‌ریزی از طریق بهینه‌سازی کاربری اراضی برای استفاده صحیح، حفظ، و احیاء این منابع امری ضروری است. هدف از این مطالعه این است که با استفاده از تلفیق رویکردهای بهینه‌سازی برنامه‌ریزی آرمانی فازی و تخصیص چند هدفه اراضی مدلی برای بهره‌برداری بهینه در حوزه آبخیز چلگرد توسعه داده شود. مدل ارائه شده مبتنی بر تعیین مساحت بهینه در کاربری‌های اراضی مختلف و همچنین موقعیت مکانی بهینه آنها می‌باشد. در این تحقیق یک مدل فازی ارائه شده است. در این مدل حداقل سازی مقدار فرسایش خاک و حداکثرسازی مقدار سود به‌ترتیب در اولویت می‌باشند. به‌علاوه محدودیت‌های مدل فوق منابع تولید شامل آب و زمین و همچنین مسائل اقتصادی و اجتماعی هستند. نتایج به‌دست آمده نشان می‌دهد که روش ارائه شده روشی کارآمد در بهینه‌سازی کاربری اراضی و توسعه پایدار منطقه بوده و می‌تواند موجب افزایش سود تا 37‌% و کاهش فرسایش تا 4/2‌% شود.</span></span></strong><br> &nbsp;</p> <div style="text-align: justify;">Nowadays, human interferences in the natural resources cause the loss of these resources and lead to destructive floods, soil erosion and other various environmental, economic and social damages. Furthermore, increasing growth of population and climate change intensify the destructions. Thus management and planning through land use optimization is essential for the proper utilization, protection and revival of these resources. The purpose of this study is to couple the fuzzy goal programming and multi objective land allocation optimization approaches to develop a model for watershed management and planning in Chelgerd watershed. The proposed model is based on optimum area determination in various land uses and also their optimum local situation. In this research, a fuzzy model has been proposed. In this model, minimizing the amount of soil erosion and maximizing the amount of profit are priorities, respectively. Moreover, production resources including water and land as well as economic and social problems are limitations of the mentioned model. Results obtained show that the proposed model is an efficient model in land use optimization and sustainable area development and can increase profit to 37% and decrease sedimentation to 2.4%, respectively.</div> مدیریت حوزه آبخیز, برنامه‌ریزی آرمانی فازی, تخصیص چند هدفه اراضی, توسعه پایدار Fuzzy Goal Programming, Multi Objective Land Allocation, Sustainable Development, Watershed Management. 257 270 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1082-1&slc_lang=fa&sid=1 A. Honarbakhsh افشین هنربخش afshin.honarbakhsh@gmail.com Yes 1. Dept. of Watershed Manage., Faculty of Natural Resour. and Earth Sci., Univ. of Shahrekord., Shahrekord, Iran. 1. گروه آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد M. Pajoohesh مهدی پژوهش drpajoohesh@gmail.com No 1. Dept. of Watershed Manage., Faculty of Natural Resour. and Earth Sci., Univ. of Shahrekord., Shahrekord, Iran. 1. گروه آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد M. Zangiabadi مریم زنگی آبادی zangiabadi_maryam@yahoo.com No 2. Dept. of Applied Math, Faculty of Basic Sci., Univ. of Shahrekord, Shahrekord, Iran. 2. گروه ریاضی کاربردی، دانشکده علوم، دانشگاه شهرکرد M. Heydari مسلم حیدری heydari_moslem@yahoo.com No 1. Dept. of Watershed Manage., Faculty of Natural Resour. and Earth Sci., Univ. of Shahrekord., Shahrekord, Iran. 1. گروه آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد