fa معدنی شدن کربن و نیتروژن آلی بقایای گندم در خاک‌های آلوده به سرب عمومی Ggeneral پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">به‌منظور بررسی تأثیر آلودگی خاک به سرب بر معدنی شدن کربن و نیتروژن آلی بقایای گیاهی گندم یک آزمایش به‌روش کیسه کلش و به‌صورت گلدانی و با آرایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار انجام شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل سطوح آلودگی خاک به سرب (صفر، 25، 50، 100 و 200</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">میلی‌گرم سرب در کیلوگرم خاک) و مدت‌ زمان خوابانیدن (30، 60، 90 و 120 روز) بودند که تأثیر آنها بر معدنی شدن کربن و نیتروژن آلی بقایای گیاهی گندم مورد بررسی قرار گرفت. در پایان هر یک از زمان‌های خوابانیدن، کیسه‌های کلش از گلدان‌ها خارج و وزن بقایای گیاهی باقیمانده در کیسه‌ها و همچنین مقدار کربن آلی و نیتروژن آنها اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که میزان هدررفت کربن از بقایای گندم و ثابت سرعت تجزیه کربن به‌ترتیب با افزایش غلظت سرب به بیش از 25 و 50 میلی‌گرم در کیلوگرم خاک، به‌طور معنی‌داری کاهش یافت. مقدار هدررفت نیتروژن آلی نسبت به کربن آلی بیشتر تحت تأثیر غلظت سرب خاک قرار گرفت و به مراتب افزایش غلظت سرب، مقدار هدررفت نیتروژن آلی کاهش یافت ولی ثابت </span>سرعت تجزیه نیتروژن آلی با افزایش غلظت سرب به بیش از از 25 </span>میلی‌گرم در کیلوگرم خاک کاهش یافت. مقدار هدررفت کربن و نیتروژن</strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">آلی در تیمار 200 میلی‌گرم سرب بر کیلوگرم خاک، به‌ترتیب 2/3 و 7/11 درصد کمتر از تیمار بدون سرب بود. نتایج این پژوهش نشان داد که آلودگی خاک به سرب مدت اقامت کربن و نیتروژن آلی را در خاک افزایش داده و باعث کند شدن چرخه این عناصر می‌شود.</span></span></strong></div> <div style="text-align: justify;">To assess the effects of different levels of soil lead on mineralization of organic carbon and nitrogen, a factorial pot experiment was conducted using litter bag method. The factors examined were different levels of soil lead (0, 25, 50, 100, and 200 mg kg^-1soil) and incubation periods (1, 2, 3 and 4 months) in three replications. At the end of incubation periods, the litter bags were pulled out of the pots and the weights of plant residues remained in bags were measured. The plant residues were also analyzed for organic carbon and nitrogen. Organic carbon and nitrogen losses were calculated by subtracting the remaining amounts of organic carbon and nitrogen in one incubation time interval from those of former one later incubation time interval. The results showed that the losses of organic carbon from wheat residues and carbon decomposition rate constant decreased as the levels of soil lead increased over than 25 and 50 mg/kg of soil respectively. The losses of organic nitrogen was more affected by lead pollution and decreased as the levels of soil lead increased, but nitrogen decomposition rate constant decreased as the levels of soil lead increased over than 25 mg/kg. The losses of organic carbon and nitrogen in 200 mg Pb/ kg of soil were 3.2 and 11.7 % lower than control treatment. The results of this research indicate that contamination of soil by lead increases residence time of organic carbon and nitrogen in soils and slows down the cycling of these elements.</div> آلودگی خاک, معدنی شدن کربن و نیتروژن آلی, مدت زمان خوابانیدن, کیف کلش, سرب Heavy metals, Incubation period, Litter bag, Lead, Organic carbon and nitrogen mineralization. 215 228 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3525-1&slc_lang=fa&sid=1 Z. Bigdeli زینب بیگدلی zeinab.bigdeli92@gmail.com No 1. Dept. of Soil Sci., Faculty of Agric., Zanjan Univ., Zanjan, Iran. 1. گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان A. Golchin احمد گلچین agolchin2011@yahoo.com Yes 1. Dept. of Soil Sci., Faculty of Agric., Zanjan Univ., Zanjan, Iran. 1. گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان T. Mansouri طاهره منصوری t.mansouri2010@gmail.com No 1. Dept. of Soil Sci., Faculty of Agric., Zanjan Univ., Zanjan, Iran. 1. گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان