fa تأثیر مدت زمان عدم دسترسی به تخم میزبان بر تولید تخم و نسبت جنسی زنبور پارازیتوئید <i>Trichogramma brassicae Bezdenko</i><span dir=ltr> (Hym.: Trichogrammatidae)</span> عمومی Ggeneral پژوهشي Research میزان تولید تخم و نسبت جنسی از عوامل مؤثر در کنترل کیفیت زنبورهای پارازیتوئید تریکوگراما محسوب می‌شوند. در پژوهش حاضر تأثیر مدت زمان عدم دسترسی به تخم میزبان بر این دو شاخص در گونه <em>Trichogramma brassicae</em> Bezdenko مورد ارزیابی قرار گرفت. آزمایش در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با 4 تیمار و در 5 تکرار انجام شد. تعداد 20 عدد زنبور ماده تازه ظاهر شده و جفتگیری کرده هر یک به طور جداگانه به لوله آزمایش به ابعاد 10<span style="FONT-SIZE: 12pt FONT-FAMILY: "Times New Roman" mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA"><font face="Tahoma" size="2">×</font></span>5/1 سانتی‌متر انتقال یافتند و روزانه با آب و عسل 20 درصد تغذیه شدند. در تیمار اول در همان روز نخست 150 عدد تخم تازه بید غلات،<em>Sitotroga cerealella</em> Olivier ، بیش از ظرفیت تخم‌گذاری برای پارازیتوئید فراهم گردید. اما در سایر تیمارها پس از 2، 4 و 6 روز محرومیت، همان تعداد تخم میزبان در اختیار پارازیتوئید قرار داده شد. پس از 3 تا 4 روز از زمان تامین تخم میزبان با شمارش تخم‌های سیاه میزبان میزان تولید تخم پارازیتوئید محاسبه گردید. هم‌چنین پس از گذشت 11 روز و خروج پارازیتوئیدهای بالغ از تخم میزبان، جنس نر و ماده از طریق تفاوت در شکل شاخک تفکیک شدند و درصد نتاج ماده ثبت گردید. نتایج آزمایش نشان داد که با افزایش مدت زمان عدم دسترسی <em>T. brassicae</em> به تخم میزبان، میزان تولید تخم پارازیتوئید به طور معنی‌داری کاهش یافت. هم‌چنین درصد نتاج ماده نیز با افزایش تأخیر در دسترسی به تخم میزبان با کاهش رو به رو گردید. نتیجه این که عدم دسترسی به تخم میزبان به محض خروج پارازیتوئید، باعث کاهش کیفیت آن می‌شود. Fecundity and sex ratio are the important factors in the quality control of parasitoid, <em>Trichogramma</em>. In this research, the effect of the host egg deprivation on these factors in <em>Trichogramma brassicae</em> Bezdenko was evaluated. The experiment was conducted with four treatments, each in five replications in a completely randomized design. Twenty mated females (24 h old) were transferred into the glass tubes (1.5×10 cm) separately and were fed by honey 20% daily. In one treatment, parasitoids were provided with the 150 host eggs (<em>Sitotroga cerealella</em>) in first day, but in other treatments the 150 host eggs were offered after 2, 4 and 6 days. In order to obtain fecundity, black eggs were counted after 3 or 4 days. After emergence, adult parasitoids were recognized as male and female by their antennae and sex ratio was obtained. Results indicated that as parasitoids, <em>Trichogramma</em> sp., were deprived from the host eggs longer, more decrease was observed in fecundity and female ratio. Therefore, parasitoid quality was decreased by the host egg deprivation. تریکوگراما، عدم دسترسی به تخم میزبان، کنترل کیفیت Trichogramma , Egg deprivation, Quality control. 253 259 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-517&slc_lang=fa&sid=1 A. Karimi Malati آزاده کریمی ملاطی Yes B. Hatami بیژن حاتمی No H. Seyedoleslami حسین سیدالاسلامی No L. Salehi لطیف صالحی No