fa بررسی شواهد میکرومرفولوژیکی تغییر اقلیم کواترنر در خاک‌های قدیمی منطقه اصفهان عمومی Ggeneral پژوهشي Research خاک‌های قدیمی خاک‌هایی هستند که تحت شرایط اقلیمی و اکولوژیکی متفاوت از حال حاضر تشکیل شده‌اند. علی رغم این که این خاک‌ها در ناحیه ایران مرکزی گسترش قابل توجهی دارند، پژوهش‌های کافی روی آنها صورت نگرفته است. یکی از تکنیک‌های مهم برای شناسایی و تفسیر این خاک‌ها در راستای مطالعات اقلیم شناسی گذشته، بررسی میکرومرفولوژیکی خاک می‌باشد. در این تحقیق شواهد میکرومرفولوژی دو خاک قدیمی در منطقه اصفهان به منظور تفسیر شرایط اکولوژیکی و اقلیمی گذشته مورد بررسی قرار گرفته‌اند. نتایج مطالعه نشان می‌دهد که در خاک قدیمی سپاهان شهر پوسته‌های رسی قوی وجود دارد که نشان دهنده شرایط مرطوب‌تر گذشته منطقه است. انتقال گچ و آهک ثانویه روی پوسته‌های رسی نشان دهنده خشک‌تر شدن اقلیم در مراحل بعدی بوده و منجر به تشکیل یک خاک پلی پدوژنیک شده است. مشاهدات میکروسکوپی خاک منطقه سگزی نشان از فعالیت‌های بیولوژیکی شدید در افق تیره مدفون شده‌ای دارد که در دوره سرد و نیمه یخچالی درایس جوان توسعه یافته و شرایط مردابی را ایجاد کرده است. در مجموع نتایج این پژوهش مؤید این است که در طول دوره کواترنر هم‌زمان با دوره‌های یخچالی در عرض‌های جغرافیایی بالاتر فلات ایران رطوبت مؤثر بیشتری دریافت کرده و در دوره‌های بین یخچالی شرایط خشک‌تری حاکم بوده است. نوسانات اقلیمی مزبور آثار خود را به صورت شواهد پدوژنیک در خاک‌های منطقه اصفهان به ارث گذارده است. Paleosols include soils formed under climatic condition different from the present. Although such soils are widespread in central Iran region, adequate investigations of them are yet to be carried out. Micromorphology is one of the most important tools in plaeoclimatological studies. This investigation was carried out to study microscopic features of two paleosols from Isfahan province to reconstruct the paleoclimatic condition during the Quaternary. The results of this study indicate that strong clay coatings are presented in Sepahanshahr paleosol, indicating moisture regime in the past. This paleosol is polygenetic due to calcite and gypsum accumulation during drier periods compared to clay illuviation condition. Micromorphological features in Segzi paleosol indicate that this area has experienced a swampy environment during the younger Dryas. The overall results from this study indicate that climatic oscillation evidences during Quaternary have been preserved in paleosols from Isfahan region. خاک‌های قدیمی، میکرومرفولوژی، تغییر اقلیم، کواترنر Paleosols, Micromorphology, Cliamte change, Quaternary. 137 151 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-528&slc_lang=fa&sid=1 S. Ayoubi شمس‌الله ایوبی Yes M. Karimian Eghbal مصطفی کریمیان اقبال No A. Jalalian احمد جلالیان No