fa ارزیابی پتانسیل عملکرد دانه و حرکت مجدد ماده خشک به دانه در ارقام تجاریگندم نان در دو شرایط نرمال و تنش خشکی عمومی Ggeneral پژوهشي Research به منظور ارزیابی پتانسیل عملکرد دانه و حرکت مجدد ماده خشک به دانه، در سال 1382 هشت کولتیوار تجاری گندم در آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار در دو شرایط نرمال و تنش خشکی در مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که در هر دو شرایط نرمال و تنش خشکی بین ژنوتیپ‌ها برای اکثر صفات تفاوت معنی داری وجود دارد. در هر دو شرایط رقم سرداری داری کمترین مقدار عملکرد دانه بود. هم‌چنین بین ژنوتیپ‌ها از نظر پارامترهای مربوط به حرکت مجدد ماده خشک به دانه از اندام‌های مختلف، تنوع قابل توجهی دیده شد. در تجزیه به عامل‌ها در هر دو شرایط نرمال و تنش خشکی هفت عامل صد در صد تغییرات را توجیه نمودند. نتایج حاصل از بررسی ضرایب عاملی نشانگر اهمیت صفات مؤثر بر اجزای عملکرد، ارتفاع و صفات فنولوژیکی برای گزینش ژنوتـیـپ‌‌های مطلوب می‌باشد. محاسبه شاخص‌های مقاومت به خشکی نشان داد که چهار شاخص بهره وری متوسط، میانگین هندسی محصول دهی، میانگین هارمونیک، شاخص تحمل به تنش مؤثرترین شاخص‌ها جهت شناسایی ژنوتیپ‌های مقاوم به خشکی می‌باشند. In order to evaluate grain yield potential and study dry matter remobilization to seed, 8 commercial bread wheat cultivars were examined in two separate experiments, using randomized complete block design with 4 replications in 2003. There were significant differences for most traits in normal and drought conditions. Sarday variety had the least grain yield in the two environments. There was considerable variation between genotypes for independent parameters of dry matter remobilization to different plant parts in the two environments. Factor analysis showed that seven factors accounted for 100 % of the data total variance in normal and drought conditions. Factor analysis also showed that the effective traits to components grain yield , height and phenological traits were important for the selection of appropriate genotypes. Calculation of drought resistance indices showed that four indices including mean productivity, geometric mean productivity, harmonic index, stress tolerance index were more effective than other indices for the selection of drought tolerant genotypes. گندم، خشکی، حرکت مجدد ماده خشک، شاخص مقاومت به خشکی، تجزیه به عامل‌ها Wheat, Drought, Remobilization, Drought resistance index, Factor analysis. 323 339 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-625&slc_lang=fa&sid=1 M .Tousi Mojarrad مجید طوسی مجرد Yes M. R. Ghannadha محمدرضا قنادها No