fa بررسی فنولوژی (ظهورشناسی) سی و پنج گونه درختی و درختچه‌ای در شهر اصفهان عمومی Ggeneral پژوهشي Research فنولوژی (ظهورشناسی)، زمان وقوع و توالی پدیده‌هایی را که به صورت ادواری در زندگی موجود زنده رخ می‌دهد، بررسی می‌کند‌. نحوه بروز این پدیده‌ها باعث ایجاد الگوهای رفتاری ظهورشناسی می‌شود. علی‌رغم اهمیت ظهورشناسی و کاربردهای گسترده دانستن موسم ظهور پدیده‌ها (فنوفاز) تاکنون مطالعات محدودی در زمینه ظهورشناسی گونه‌های چوبی در ایران صورت گرفته است. پژوهش حاضر به منظور شناخت و تعیین موسم ظهور پدیده‌ها و توالی آنها، بررسی الگوهای رفتاری ظهورشناسی و الگوهای ظهور‌شناختی روی 35 گونه چوبی مثمر و غیر مثمر واقع در شمال شرقی شهر اصفهان طی سال‌های 81-83 انجام گردیده است. مشاهدات مربوط به تغییرات برگ، گل، میوه، جوانه، پوست و تغییرات رنگی هرگونه در دوره‌های هفتگی یا یک هفته در میان ثبت گردید. تجزیه و تحلیل نمودارهای حاصل از جداول مشاهدات ظهورشناختی نشان می‌دهد که با توجه به شرایط اقلیمی و محیطی عرصه مطالعاتی برای هر یک از پدیده‌های اوج گل‌دهی و ظهور سه مولفه گل، برگ و میوه دو نوع الگوی رفتاری مشاهده می‌شود. هم‌چنین سه نوع الگوی رفتاری دوام میوه و خزان برگ و الگوهای ظهورشناسی چهار نوع در گل و سه نوع در برگ و نیز سه نوع توالی وقایع ادواری به طور مقایسه‌ای قابل تشخیص است. تقویم‌های گل‌دهی و خزان نیز تدوین گردید. Phenology is the study of time and sequence of recurring stages in the life history of an organism. The occurrence fashions of the phenophases form different phenological behavior patterns. Despite the importance of phenology and wide applications of knowing phenophases, few studies have been done on the wooden species in Iran. The goals of this study are identification and designation of the phenophases occuring time and their successions, phenological behavior patterns and finally phenological patterns assay of 35 fruitful and fruitless woody species in the northeast of Esfahan during 2003-2005. Leaves, flowers, fruits, buds, bark and color changes were observed weekly or every other week. Analysis of the obtained charts and tables shows that with respect to the environmental and climatic condition of the area, observed phenological behavior patterns are two- leaf, two-flower and two-fruit emergent patterns two-flower peak patterns three-fruit perpetuity patterns and three leaf shed patterns. Finally, there are three comparative successions, six-flower and three-leaf phenological patterns. Based on the findings, blooming and leaf shed calendars were also achieved. فنولوژی (ظهورشناسی)، موسم ظهور، گونه چوبی، الگوی رفتاری، الگوی ظهورشناسی، توالی وقایع ادواری Phenology, Phenophases, Wooden species, Behavior patterns, Phenological patterns, Phenophases successions. 503 517 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-640&slc_lang=fa&sid=1 H. Matinkhah سید حمید متین‌خواه Yes