fa بررسی تأثیر غلظت نمک‌های معدنی، ساکارز و بنزیل آدنین بر آغازش رشد ساقه‌های رونـده سرخس بوستونی <span dir=ltr>(<i>Nephrolepis exaltata</i> Schott cv. Bostoniensis)</span> عمومی Ggeneral پژوهشي Research سرخس بوستونی (<em>Nephrolepis exaltata</em> Schott cv. Bostoniensis) گیاهی است برگساره‌ای و یکی از پرفروش‌ترین گیاهان زینتی گلدانی دنیا به شمار می‌رود. اخیراً کشت درون شیشه‌ای این گیاه به علت محدودیت روش‌های متداول تکثیر، گسترش زیادی یافته است. این تحقیق به منظور تعیین بهترین محیط کشت جهت کشت اولیه و آغازش رشد ساقه‌های رونده صورت گرفت. ساقه‌های رونده گندزدایی شده در دوازده محیط کشت مختلف دارای 3 غلظت هورمونی(5/0، 1 و 2 میلی‌گرم در لیتر) بنزیل آدنین (BA)، دو غلظت نمک‌های معدنی (نصف و یک چهارم) محیط موراشیگی و اسکوگ (MS) و دو غلظت ساکارز (20 و 30 گرم در لیتر) کشت شدند. این آزمون به صورت آزمایش فاکتوریل در پایه طرح کاملاً تصادفی و در 4 تکرار انجام شد. بعد از مدت شش هفته تعداد و طول شاخساره‌های تولید شده از هر ساقه رونده اندازه‌گیری شد. در طی دوره آزمایش صفات کیفی مثل زمان تورم، زمان ظهور اولین برگچه و وجود اجسام سبز کروی نیز مورد ارزیابی قرار گرفتند. اجسام سبز کروی که در واقع تجمعی از سرآغازه‌های جوانه‌های نابجا هستند در غلظت‌های یک و 2 میلی‌گرم در لیتر BA مشاهده شدند. حداکثر تعداد شاخساره با طول کوچک در محیط کشت‌های دارای نصـف غلظت نمک‌های MS و 20 یا 30 گرم در لیتر ساکارز و غلظت‌های یک یا 2 میلی‌گرم در لیتر BA به دست آمد. محیط کشت دارای نصف غظت نمک‌های MS، 20 گرم در لیتر ساکارز و یک میلی‌گرم در لیتر BA با تعداد میانگین 6 عدد شاخساره‌ 5 میلی‌متری به عنوان محیط برتر معرفی شد. Boston fern (<em>Nephrolepis exaltata</em> Schott cv. Bostoniensis) is an ornamental foliage plant considered today as one of the most marketable indoor pot plants. Due to the restriction of conventional propagation methods, mass propagation of this plant has increased through in vitro culture techniques. In the present study an attempt has been made to achieve the best medium for runner tip culture of <em>Nephrolepis</em>. At first, runner tips were disinfected by using 15% commercial bleach (5.25 % sodium hypochlorite) for 15 minutes. After that, explants were inoculated on 12 different initiation media using two concentrations of Murashige and Skoog (MS) mineral salts (1/2 MS and 1/4 MS), two concentrations of sucrose (20 or 30 g/l) and three concentrations of benzyladenine (BA), (2, 1 and 0.5 mg/l). The experiments were conducted in factorial arrangements in a completely randomized design with 4 replications. The number and height of shoots were measured after 6 weeks. During the experiment period, quality characters and time of leaf perimordia emergence and green globular body (GGB) formation were measured. The highest number of shoots with low height was achieved in media consisting half concentrations of MS mineral salts, 30 or 20 g/l sucrose and 1 or 2 mg/l BA. GGB formation also occured on media consisting 1 and 2 mg/l BA at all treatments. Microscopic investigations of GGB showed that they contain adventitious buds. Medium, containing ½ MS, 20 g/l sucrose and 1 mg/l BA was found to be the best. سرخس بوستونی، نمک‌های معدنی MS، ساکارز، بنزیل آدنین (BA)، اجسام سبز کروی (GGB) Boston fern, MS mineral salts, Sucrose, Benzyladenine (BA), GGB. 137 146 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-692&slc_lang=fa&sid=1 M. Shafei Hagiabad مرضیه شفیعی حاجی‌آباد Yes Y. Hamidoghli یوسف حمید اوغلی No R. Fotohi Gazvini رضا فتوحی قزوینی No