چکیده: (25679 مشاهده)
عملکرد، صفتی کمی است و رسیدن به بهبود ژنتیکی در آن از طریق گزینش مستقیم، وقتگیر است. کاربرد شاخصهای انتخاب میتواند یکی از روشهای مؤثر انتخاب غـیر مستقیم باشد. پژوهشی در سال زراعـی 79-1378 روی 13 هـیبرید ذرت در قـالب طـرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در دو ایستگاه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز واقع در کوشکک و باجگاه انجام گرفت. با نمونهبرداری در مراحل طویل شدن ساقه، ظهور کامل گلتاجی، شیریشدن دانه، خمیری سخت و رسیدن فیزیولوژیک، در نهایت 35 صفت اندازهگیری و محاسبه و همچنین تجزیه واریانس و کوواریانس روی دادهها انجام شد. با کمک تجزیه علیت، 12 صفت برای تشکیل شاخصهای انتخاب گزینش شدند. در این پژوهش دو نوع شاخص انتخاب از نوع اپتیمم بهکار برده شد. در هر دو نوع شاخص انتخاب، 28 ترکیب مختلف از صفات بهعنوان رابطههای خطی (مدل خطی چند متغیره) بهکار برده و ضرایب مربوط به هرکدام از صفات در این ترکیبها محاسبه شد. ضرایب مربوط به هرکدام از شاخصها با استفاده ازb = p-1Ga بهدست آمـد که b، بردار ضـرایب شاخص، p-1 معکوس ماتریس واریانس-کوواریانس فنوتیپی، G ماتریس واریانس-کوواریانس ژنوتیپی و a بردار ستونی وراثتپذیری صفات است. در شاخص انتخاب نوع اول، وراثتپذیری صفات با علامتهای یکسان بهعنوان ارزشهای اقتصادی درنظر گرفته شد. برترین شاخص انتخاب نوع اول، شامل صفات عملکرد دانه و میزان جذب و تحلیل خالص در مرحله دوم نمونهبرداری بود. در شاخص انتخاب نوع دوم به وراثتپذیری صفات بهعنوان ارزش اقتصادی، علامتی برابر با علامت ضریب همبستگی ژنوتیپی صفات مذکور با عملکرد داده شد. در نهایت برترین شاخص انتخاب نوع دوم، شامل صفات عملکرد دانه و میزان جذب و تحلیل خالص در مرحله دوم نمونهبرداری بود. همبستگی برترین شاخص در هر دو نوع شاخص انتخاب با ارزش ارثی برابر با یک بهدست آمد که 14 درصد برتر از شاخص شماره یک که شامل عملکرد تنها بود، میباشد. در هر دو نوع شاخص انتخاب، شاخصهای فیزیولوژیک شامل میزان جذب و تحلیل خالص، سرعت رشد گیاه زراعی و سرعت رشد نسبی گیاه زراعی از جمله صفات بسیار مهم تشکیل دهنده شاخصهای برتر بودند.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
عمومی دریافت: 1386/10/19 | انتشار: 1382/10/25